“Genç Kadın İstihdamı ve Yeni Ekonomi Raporu” yayımlandı

GYİAD İstihdam ?alışma Grubu ve İstanbul Ekonomi Araştırma iş birliğinde hazırlanan “Gen? Kadın İstihdamı ve Yeni Ekonomi Raporu yayımlandı. Rapor, “kadınların sosyal, siyasi ve ekonomik hayata katılımı olmadan, s?rd?r?lebilir kalkınma hedeflerini ger?ekleştirmek m?mk?n değildir” diyor. Raporun kamuoyuna sunumu ile birlikte GYİAD Gen? Kadın İstihdamı ve Yeni Ekonomi Zirvesi de ger?ekleştirildi.

Kadın istihdamı konusu, bireysel ve toplumsal a?ıdan s?rd?r?lebilir kalkınmanın ger?ekleşmesi, ?lkenin ekonomik ?ıkarlarına ve toplumsal refaha katkısı nedeniyle, ?lkelerin politikalarında yer verdiği ?nemli konu başlıklarından biri olarak ?ne ?ıkıyor.

T?rkiye’de gen?liğin ihtiya? ve sorunlarına ??z?mler ?retmek ve onları temsil etmek vizyonuyla hareket eden GYiAD, ?lkemizde kadınların sosyal, siyasi ve ekonomik hayata katılımını ortaya koyan “Gen? Kadın İstihdamı ve Yeni Ekonomi Raporu”nu hazırladı. Rapor, 11 Mayıs 2023’te ger?ekleştirilen GYİAD Gen? Kadın İstihdamı ve Yeni Ekonomi Zirvesi’nde kamuoyuna a?ıklandı.

Zirvede, rapor sunumunun hemen ardından ger?ekleştirilen panelde, GYİAD Y?netim Kurulu Başkanı İrem Pehlivanoğlu G?rkaş, T?rkiye Raporu Direkt?r? Can Sel?uki, Cisco T?rkiye Genel M?d?r? Didem Duru, Coca-Cola T?rkiye Genel M?d?r? Başak Karaca, Medianova CDN Kurucusu CEO’su Serkan Sevim, PwC T?rkiye Kıdemli Ortak Cenk Ulu konuşmacı; GYİAD Y?netim Kurulu ?yesi ve Kariyer.net CEO'su Fatih Uysal ise moderat?r olarak yer aldı.

GYİAD İstihdam ?alışma Grubu ?nc?l?ğ? ve İstanbul Ekonomi Araştırma iş birliğinde hazırlanan raporun verilerine? bakıldığında, 2005’ten bu yana T?rkiye’de kadın istihdam verileri giderek daha fazla kadının aktif olarak iş hayatında rol almaya başladığı g?r?l?yor. Ancak, kadınların işg?c?ne katılımı ve istihdam oranları, erkeklere kıyasla hala daha d?ş?k seviyelerde kalıyor. Son yıllarda teknolojik gelişmelerin ?alışma hayatındaki yansıması, iş ortamında dijitalleşmenin ve otomasyonun arttığını g?steriyor. Bu s?re?, var olan mesleklerin dijital d?n?ş?me uygun olarak değişmesini, ?alışanların bilgi ve iletişim teknolojileri ile ilgili beceriler edinmesini ve T?rkiye’de h?lihazırda problemli olan kadın istihdamı sorununun dijital d?n?ş?mle beraber yeniden ele alınması gerektiğinin ?nemini ortaya koyuyor.

İrem Pehlivanoğlu G?rkaş: “T?rkiye’deki gen? istihdam sorunları bizim i?in ?ncelikli konular arasında yer alıyor”

Hazırlanan raporla, T?rkiye’de gen?liğin ihtiya? ve sorunlarına ??z?mler ?retmek ve onları temsil etmek vizyonuyla hareket ettiklerini belirten GYİAD Y?netim Kurulu Başkanı İrem Pehlivanoğlu G?rkaş, “Raporla, T?rkiye’deki gen? istihdam sorunu hakkında farkındalık yaratmak istiyoruz. GYİAD olarak gen?lerin T?rkiye’nin sadece geleceği değil, bug?n? olduğunu biliyoruz. ?lkemizin s?rd?r?lebilir kalkınması i?in atılacak her adımda, gen?lerimizin ve kadın istihdamının potansiyelinin g?z ?n?nde bulundurulması gerektiğine inanıyoruz. Kadınların iş g?c?ne katılmasındaki en ?nemli engellerden birinin toplumsal cinsiyete dayalı iş b?l?m? olduğu biliyoruz. Araştırmamız, bu engelin ?niversite mezunu kadınlar arasında da mevcudiyetini koruduğunu g?steriyor. Ayrıca ev i?i sorumluluklar ve iş g?c?ne katılım arasındaki ilişkiye işaret eden birden ?ok bulgu da raporda yer alıyor. Katılımcıların ?nemli ?oğunluğunun bir ?alışma deneyimi var ve şu anda iş g?c?ne katılmamış olanların da yalnızca y?zde 6'sı, hi?bir koşulda ileride ?alışmayı d?ş?nm?yor. T?m bu sonu?lar, T?rkiye’nin halan kadın ve gen? kadın istihdamında uzun bir yolunun olduğunu g?steriyor” şeklinde konuştu.

“Gen? Kadın İstihdamı ve Yeni Ekonomi Raporu” hazırlanırken ger?ekleştirilen araştırma kapsamında 18-35 yaş arası 1506 ?niversite mezunu kadınla İstatistiki B?lge Birimleri Sınıflandırması (İBBS) kapsamında T?rkiye’deki temsili 12 ilde CATI (Bilgisayar destekli telefon anketi) y?ntemiyle g?r?ş?ld?. Aralık 2022’de ger?ekleşen araştırma doğrultusunda katılımcılara beş ana mod?lde ?eşitli sorular y?neltildi.

İşg?c?ne katılıma engel: Evde toplumsal cinsiyet eşitsizliğine dayalı iş b?l?m?

Kadınların işg?c?ne katılımların ?n?ndeki en b?y?k engelin toplumsal cinsiyet eşitsizliğine dayalı iş b?l?m? olduğu biliniyor. Araştırma kapsamında g?r?ş?len kadınların y?zde 25’i ?alışmadığını ve iş aramadıklarını belirtiyor. Bu kadınların ?alışan veya iş arayan kadınlara kıyasla medeni hal ve ?ocuk sahipliğine bakıldığında, y?zde 71’inin evli ve y?zde 63’?n?n ise ?ocuk sahibi olduğu g?r?l?yor. ?alışmayan kadınların son işlerinden ayrılmasının sebepleri incelendiğindeyse, ev i?i sorumluluklar payının diğer sebeplere kıyasla y?ksek olduğu anlaşılıyor. İş yaşamına katılma ?n?ndeki en b?y?k engel y?zde 30 ile “?ocuk bakımı” olarak ?ne ?ıkıyor. Zaman zaman veya t?m?yle evden ?alışan kadınların y?zde 41'i ise “ev i?i sorumluluklarından dolayı t?m?yle işine odaklanamadığını” ifade ediyor.

Diğer taraftan araştırmaya katılan kadın y?neticiler, kadın oldukları i?in karşılaştıkları en zor durumun, iş ve aile arasında kalma olduğunu ifade ediyor. Ayrıca t?m katılımcıların y?zde 52’si, işyerinde erkeklerin y?kselme konusunda daha avantajlı olduğunu s?yl?yor.

Girişimci olmak bir hayal

Katılımcıların sadece y?zde 9’u, kendi girişimini kurmuş olmasına rağmen, her on katılımcıdan 6’sı, ileride kendi girişimini kurmak istediğini ifade ediyor. Kurulmak istenen girişimlerde ise moda/tekstil ve eğitimin ?n planda olduğu g?r?l?yor.

Dijital becerilerde ileri seviyede yetersizlik mevcut

Katılımcıların ?nemli ?oğunluğu, temel bilgisayar becerilerine (e-posta g?ndermek, Microsoft Office programlarını kullanmak, video konferansa katılmak, dijital pazarlama ve sosyal medya becerilerine), biraz veya b?y?k ?l??de sahip olduğunu ifade ediyor. Bilgisayar becerileri zorlaştık?a, bu becerilerde yetkin katılımcıların oranının da d?şt?ğ? tespit ediliyor. Yapay zeka/makine ?ğrenme becerilerine b?y?k ?l??de sahip olduğunu s?yleyen kadınların oranı sadece y?zde 5. Bu durumun, toplumsal cinsiyet rolleri ile ilişkisine nitel araştırma kapsamında g?r?ş?len kadın y?neticiler ?zellikle vurgu yaptı.? Yazılım alanında kadınların hala ?ok az temsil edildiği, bu alanda da kadınların rahat?a kendilerini g?sterebilecekken, i?inde bulundukları k?lt?r gereği yazılıma ilgi g?stermedikleri farklı katılımcılar tarafından sık sık tekrarlandı.

Yaşam Boyu ?ğrenme bireysel inisiyatife kalıyor

Katılımcıların ?oğunluğu, ?niversitede aldığı eğitimi, bilgisayar ve teknoloji yeteneklerini geliştirme konusunda yeterli g?rm?yor. Katılımcıların yaklaşık y?zde 50’si, bu alandaki eğitim a?ığını inisiyatifleri ile kapatmaya ?alışıyor. ?alıştığı yerin teşvik etmesiyle beceri edinenler ise ?rneklemin yalnızca y?zde 13’?n? oluşturuyor.

?alışmayan katılımcılar, beceri edinmek i?in ağırlıkla belediye ve devlete bağlı kursları tercih ederken ?alışanlar, işyerinde dijital becerilerini geliştirme fırsatı bulabiliyor. Bilgi iletişim teknolojileri alanında bilgi ve beceri edinme isteğindeki temel motivasyon, daha kolay iş bulabilme ve ?alışma koşullarını rahatlatma olarak ?ne ?ıkıyor. Katılımcıların yeni beceriler edinme isteği y?ksek olsa da, y?zde 39’luk kesim, edinilen becerilerin iş hayatına katkı sağlamadığını d?ş?n?yor. Bu durum, ?niversite eğitimi dışında elde edilen dijital becerilerin niteliğinin d?ş?k olması veya beceri-iş uyumunun sağlanamamasını akla getiriyor.