ŞANLIURFA (RHA) – Harran Üniversitesi Ziraat Fakültesi Öğretim Üyesi ve TEMA Vakfı Şanlıurfa İl Temsilcisi Prof. Dr. Ali Rıza Öztürkmen, Güneydoğu Anadolu Bölgesi’nde yaygın olarak sürdürülen anız yakma uygulamasına sert tepki gösterdi. Öztürkmen, artan sıcaklıklar ve kuraklık tehdidi altında anız yakmanın artık bir tarımsal yöntem değil, “ekolojik ve insani bir yıkım” olduğunu söyledi.

Prof. Dr. Öztürkmen, anız yangınlarının toprağın verimliliğini ciddi ölçüde düşürdüğünü belirterek, bilimsel verilerin bu uygulamanın toprağın organik yapısını bozduğunu ortaya koyduğunu ifade etti. Açıklamada, anız yakılması sonucu tarım arazilerinde verimliliğin yüzde 30’a kadar azaldığı, sonraki üretim döneminde ise yüzde 15 ila 20 oranında ürün kaybı yaşandığı kaydedildi.

Anız yangınlarının yalnızca tarımsal üretimi değil, iklimi ve insan sağlığını da tehdit ettiğine dikkat çeken Öztürkmen, “Her 1 hektarlık anız yakımı atmosfere yaklaşık 1,5 ton karbon salıyor. Yangınlarla yayılan PM10 ve PM2.5 partikülleri ise astım, KOAH ve kalp-damar hastalıklarını tetikliyor” dedi.

“Sürdürülebilir tarım tek çıkış yoludur”

Dünya genelinde 2026 yılı itibarıyla yaklaşık 200 milyon hektar alanda “işlemesiz tarım” modelinin uygulandığını belirten Öztürkmen, Brezilya ve Kanada gibi ülkelerde başarıyla kullanılan yöntemlerin Türkiye için de önemli bir çözüm sunduğunu söyledi.

Doğrudan ekim yönteminin toprağı sürmeden anız üzerine yapılan ekim sistemi olduğunu ifade eden Öztürkmen, bu model sayesinde hem mazot ve işçilik maliyetlerinin düştüğünü hem de toprağın nem dengesinin korunduğunu kaydetti. Bitki artıklarının biyogaz, organik gübre ve malçlama yöntemiyle yeniden değerlendirilmesi gerektiğini vurguladı.

Denetim çağrısı

2872 sayılı Çevre Kanunu kapsamında anız yakmanın yasak olduğunu hatırlatan Öztürkmen, denetimlerin artırılması gerektiğini belirtti. Yerel yönetimlerin, kaymakamlıkların ve kolluk kuvvetlerinin dijital takip sistemleri ile İHA destekli denetimleri yaygınlaştırması gerektiğini söyleyen Öztürkmen, cezai yaptırımların da tavizsiz uygulanmasını istedi.

Şanlıurfa Valiliği’ne teşekkür

Prof. Dr. Ali Rıza Öztürkmen, Şanlıurfa Valiliği ile Şanlıurfa İl Tarım ve Orman Müdürlüğü tarafından hasat sezonuyla birlikte yürütülen uyarı ve bilinçlendirme çalışmalarını da takdir etti.

Öztürkmen, “Bilimin ışığında yapılan bu uyarıların, yerel yönetimlerin etkin denetimleriyle birleşmesi bereketli Mezopotamya topraklarının geleceğini koruyacaktır. Toprağı korumak, vatanı korumaktır anlayışıyla hareket ederek anız yangınlarına karşı sıfır tolerans gösteren tüm mülki idare amirlerine ve saha ekiplerine teşekkür ediyoruz” ifadelerini kullandı.

“Toprak bize atalarımızdan kalan bir miras değil, çocuklarımızdan ödünç aldığımız en değerli emanettir” diyen Öztürkmen, tüm üreticileri ve vatandaşları doğaya karşı daha duyarlı olmaya çağırdı.